ΠΑΓΙΕΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΥ – ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ στις Κυκλάδες

Από το γραφείο του Αντιπεριφερειάρχη νοτίου Αιγαίου δημοσιοποιήθηκε το ημερολόγιο θρησκευτικών και παραδοσιακών εκδηλώσεων για κάθε νησί των Κυκλάδων με σκοπό την προβολή τους. Ακολουθεί το σχετικό κείμενο: 

 ΑΜΟΡΓΟΣ
* Μονή Χοζοβιώτισσας:    Εισοδίων της Θεοτόκου (21 Νοεμβρίου) Η μεγαλύτερη γιορτή του νησιού.
* Σ’ όλο το νησί:                      Εβδομάδα της Λαμπρής (Απρίλιος).
Περιφορά των αγίων εικόνων που φυλάσσονται στο Μοναστήρι της Χοζοβιώτισσας, σ’ ολόκληρο το νησί με ιδιαίτερη λαμπρότητα, βυζαντινό τυπικό και παραδοσιακό ύφος. Κατάληξη των εικόνων το απόγευμα της Κυριακής του Θωμά στο Μοναστήρι μετά από λαϊκό προσκύνημα και πανηγυρική θεία λειτουργία.

  • Κάτω Μεριά:                        Αγίας Παρασκευής (26 Ιουλίου). Παναμοργιανή ιστορική γιορτή με αρχαίες κατοβολές. Κοινή εστίαση με δωρεάν φαγητό και κρασί.  

Παραδοσιακό γλέντι με τοπικά όργανα.
Άη Γιάννη Κληδονά (23-24 Ιουνίου). Τήρηση του παλιού λαϊκού – μαντικού εθίμου. 
* Θολάρια:                            Αγίων Αναργύρων (1η Ιουλίου). Κοινή εστίαση με δωρεάν φαγητό και κρασί, παραδοσιακό γλέντι με τοπικά όργανα.
* Ποταμός:                          της Αναλήψεως (40 μέρες μετά το Πάσχα).
* Λαγκάδα:                           Αγίας Τριάδας ((Ιούνιος).
Γλέντι στην πλατεία (Λόζα) του οικισμού με τοπικά όργανα.
* Κρούκελλος Αιγιάλης:    Κοίμησης της Θεοτόκου (15 Αυγούστου),
στο χώρο της Παναγίας Επανωχωριανής
Άη Γιάννη του Θεολόγου (26 Σεπτεμβρίου)
του Σταυρού (14 Σεπτεμβρίου), με κοινή εστίαση (δωρεάν φαγητό και κρασί), αυθεντικό παραδοσιακό γλέντι με τοπικά όργανα.
* Χώρα:                                 Άη Γιάννη Κληδονά (23 Ιουνίου)
Φωτιές, κεράσματα, χορός στην πλατεία (Λόζα) του οικισμού.
του Χριστού (Μεταμόρφωσης – 6 Αυγούστου). Το κυριώτερο χωραΐτκο πανηγύρι με δωρεάν φαγητό (τηγανητά ψάρια), σταφύλια, κρασί και χορό.
* Χώρα, Αιγιάλη:                 Απόκριες. Παραδοσιακά μεγάλα γλέντια με σπάνιους αυθεντικούς μουσικούς σκοπούς και πειράγματα (Τσικνοπέμπτη, Τυρινή Κυριακή). Στην Αιγιάλη, ιδιαίτερο δρώμενο με τίτλο «Καπετάνιος».
* Κατάπολα:                        Αγίου Νικολάου (6η Νοεμβρίου). Κοινή εστίαση με προσφορά ψαριών στην πλατεία του οικισμού και μουσικοχορευτικό πρόγραμμα.

 ΑΝΑΦΗ
* Μονή Καλαμιώτισσας:   Γενέθλια της Θεοτόκου (8 Σεπτεμβρίου):  Λαϊκό πανηγύρι, με κοινή εστίαση (δωρεάν φαγητό και κρασί).

ΑΝΔΡΟΣ
* Χώρα:                                 Της Παναγίας Θεοσκεπάστου (επομένη του Ακαθίστου Ύμνου – τελευταίοι χαιρετισμοί, συνήθως τέλος Μαρτίου). 
Εορτασμός της πολιούχου της Άνδρου, με περιφορά της εικόνας, συμμετοχή των αρχών της Περιφέρειας, καύση πυροτεχνημάτων και χορευτικές εκδηλώσεις.

  • Γαύριο:                               Αγ. Νικολάου (6 Δεκεμβρίου).

Μεγάλο πανηγύρι με τοπικά όργανα και χορό.
* Μπατσί:                              Αγ. Φιλίππου (14 Νοεμβρίου).
Αντίστοιχο πανηγύρι με το παραπάνω.
* Κόρθι:                                 Απόκριες: «Κορθιανό Καρναβάλι».
Σειρά αποκριάτικων δρώμενων, με αποκορύφωμα την Κυριακή της Τυρινής, στην περιοχή Κορθίου.

ΑΝΤΙΠΑΡΟΣ
* Σπήλαιο Αγ. Ιωάννη:      Αγ. Ιωάννη «του Αποκεφαλιστή» (29 Αυγούστου).
Παραδοσιακό πανηγύρι με μεγάλη συμμετοχή κόσμου, που καταφθάνει στο ιστορικό σπήλαιο από στεριά και θάλασσα (καΐκια).

ΔΟΝΟΥΣΑ
* Σταυρός:                            Του Σταυρού (14 Σεπτεμβρίου).
Το σημαντικότερο πανηγύρι του νησιού, με συμμετοχή κόσμου από την Αμοργό και τις άλλες Μικρές Κυκλάδες.

ΗΡΑΚΛΕΙΑ
* Σπήλαιο Αγ. Ιωάννη:      Αγ. Ιωάννη του «Αποκεφαλιστή» (29 Αυγούστου).
Από τις αυθεντικότερες παραδοσιακές γιορτές των Μικρών Κυκλάδων.

ΘΗΡΑΣΙΑ
* Ρίβα:                                    Αγ. Ειρήνης (5 Μαϊου).
Πανηγύρι με φαγητό & χορό για τους συμμετέχοντες.

  • Παναγία η Γιάτρισσα:     Παναγίας της Μυρτιδιώτισσας (24 Σεπτεμβρίου). Ανάλογο πανηγύρι στον ομώνυμο ναό.

ΘΗΡΑ   (ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ)
* Φηρά:                                  της Υπαπαντής (2 Φεβρουαρίου)

  • Οία, Ημεροβίγλι:               Αγίου Γεωργίου (Απρίλιος)

* Πύργος:                              του Προφήτη Ηλία (20 Ιουλίου

  • Ακρωτήρι:                          Κοίμηση της Θεοτόκου (15 Αυγούστου).

* Επισκοπή Γωνιάς:          Κοίμηση της Θεοτόκου (14 Αυγούστου)

  • Καρτεράδος:                     της Αναλήψεως (Μάϊος)
  • Έξω Γωνιά:                       Αγ. Χαραλάμπους (10 Φεβρουαρίου) 

Πρόκειται για τα «Αγιομνήσια», λαϊκά πανηγύρια κατά χωριό, όπου μοιράζεται φαγητό μετά τη λειτουργία του Αγίου και ακολουθεί τοπικό γλέντι.

ΙΟΣ        

  • Μοναστήρι του Πύργου: Γενέσιο Ιωάννη του Προδρόμου (24 Ιουνίου).

 (κτίστ. επί Ενετοκρατίας)

  • Μοναστήρι Καλάμου:     Αγ. Ιωάννη «του Αποκεφαλιστή» (29 Αυγούστου).

* Ψάθη:                                  Αγ. Ιωάννη «του Αποκεφαλιστή» (29 Αυγούστου).
* Αγία Θεοδότη:                  Γενέσιο  της Θεοτόκου (8 Σεπτεμβρίου).
* Παλαιόκαστρο                  Γενέσιο  της Θεοτόκου (8 Σεπτεμβρίου).
(βυζαντινό μνημείο):          
Στα πανηγύρια αυτά συμμετέχουν μουσικοχορευτικά συγκροτήματα των Κυκλάδων και παρέχεται στους επισκέπτες και τουρίστες δωρεάν γεύμα.

ΚΕΑ
* Ιουλίδα:                               Αγίας Τριάδας (Ιούνιος)
Κοίμηση της Θεοτόκου (15 Αυγούστου).
Παραδοσιακά πανηγύρια στην πλατεία της Ιουλίδας με πάνδημη συμμετοχή. Τοπικά όργανα και χορός μέχρι πρωίας.
Αγίου Χαραλάμπους (10 Φεβρουαρίου). Γιορτή του Πολιούχου της Ιουλίδας, με τη συμμετοχή των τοπικών αρχών και περιφορά της εικόνας του Αγίου.
* Κορησία:                            Αγίας Τριάδας (Ιούνιος).
Παραδοσιακό πανηγύρι και εορτασμός με επισημότητα στον ομώνυμο ναό.
* Παναγία Καστριανή:       Κοίμηση της Θεοτόκου (15 Αυγούστου).
Αθρόα συμμετοχή των «Απανταχού Κείων» στο πανηγύρι της προστάτιδας του νησιού. Η επιφανέστερη γιορτή της Κέας.
* Αγία Μαρίνα:                     Αγίας Μαρίνας (17 Ιουλίου).
Από τα πιο αυθεντικά τζιώτικα πανηγύρια με τοπικά φαγητά και κρασί, μουσική και χορό. 
* Κούνδουρος :                   Αγίου Αιμιλιανού (18 Ιουλίου). 
Άλλο ένα αυθεντικό πανηγύρι με μεγάλο κέφι και συμμετοχή των «ξωτάρηδων» (κατοίκων των Εξοχών) της Κέας. 
* Άγιος Συμεών:                  Αγίου Συμεών (1 Σεπτεμβρίου).
Πανηγύρι των Εξοχών της Κέας με μεγάλη συμμετοχή.
* Ελληνικά:                           Αγίων Αναργύρων (1 Ιουλίου):
Ανάλογο με τα παραπάνω πανηγύρι. Κοινή εστίαση με δωρεάν φαγητό και κρασί, παραδοσιακό γλέντι με τοπικά όργανα.

ΚΙΜΩΛΟΣ
* Εισοδίων της Θεοτόκου (21 Νοεμβρίου). Το κατ’ εξοχήν μεγάλο πανηγύρι του νησιού, με περιφορά της εικόνας και πάνδημη συμμετοχή. 

ΚΟΥΦΟΝΗΣΙΑ
* Αγ. Γεωργίου (23 Απριλίου). Το κατ’ εξοχήν μεγάλο πανηγύρι του νησιού.

ΚΥΘΝΟΣ
* Χώρα:                                 Αγ. Τριάδας (Ιούνιος). Μεγάλο γλέντι με τοπικά όργανα.
* Παναγία Κανάλα:                        Κοίμηση της Θεοτόκου (15 Αυγούστου)

                                                Γενέσιο της Θεοτόκου (7-8 Σεπτεμβρίου)
Οι μεγαλύτερες γιορτές του νησιού.
Αγ. Αποστόλων (30 Ιουνίου). Γιορτές με πάνδημη συμμετοχή
Τσικνοπέμπτη
Αποκριάτικο γλέντι με τοπικά όργανα και ιδιότυπες στολές.

ΜΗΛΟΣ
* Αδάμας:                  Αγ. Τριάδας (Ιούνιος), 
Αγ. Χαραλάμπους (10 Φεβρουαρίου),
Κοίμηση της Θεοτόκου (15 Αυγούστου).

* Πλάκα:                                Γενέσιο της Θεοτόκου (8 Σεπτεμβρίου).
Παραδοσιακό πανηγύρι της  Παναγίας της Κορφιάτισσας.
* Τρυπητή:                           Εορτή των Κατακομβών (18-19 Ιουνίου).
* Χάλακας:                            Προφήτη Ηλία (19-20 Ιουλίου)
Μεγάλο πατροπαράδοτο πανηγύρι.
* Πλακωτά:                           Αγ. Παντελεήμονα  (27 Ιουλίου).
* Σ’ όλο το νησί:                  Απόκριες. Το καρναβάλι της Μήλου. 

ΜΥΚΟΝΟΣ
Χώρα:                            Αγ. Αποστόλων (30 Ιουνίου)
Αγ. Νικολάου (6 Δεκεμβρίου). 
Γιορτές των Ψαράδων με παραδοσιακούς χορούς και όργανα, ψήσιμο ψαριών κλπ.
των Θεοφανίων («Του Σταυρού» – 6 Ιανουαρίου).
με πάνδημη συμμετοχή.
* Άνω Μερά :                        Κοίμηση της Θεοτόκου (15 Αυγούστου).
στο Μοναστήρι της Τουρλιανής (15 Αυγούστου).
Καλοκαιρινά οικογενειακά πανηγύρια, με μεγάλη συχνότητα και συμμετοχή.

ΝΑΞΟΣ
* Χώρα:                                 Αγ. Νικοδήμου του Αγιορείτη (14 Ιουλίου), πολιούχου της πρωτεύουσας.  
Περιφορά της Ιερής εικόνας και πάνδημη συμμετοχή.
* Φιλώτι:                                Κοίμηση της Θεοτόκου (15 Αυγούστου).
Μεγάλο πανηγύρι με τοπικά όργανα (τσαμπούνες, ντουμπάκια
με χορό και τραγούδι ως τα ξημερώματα).
* Απεράθου:                         Αγίου Ιωάννη (29 Αυγούστου)
Αντίστοιχο πανηγύρι με το παραπάνω, με τοπικά βιολιά και μεγάλη συμμετοχή κόσμου, από τα αυθεντικότερα της Νάξου.
* Χώρα:                                 Απόκριες. Καρναβάλι με μεγάλη πομπή, μουσική και μασκαρέματα οργανωμένα συστηματικά (Τυρινή Κυριακή).
* Απεράθου, Φιλώτι:          Απόκριες. Πανάρχαιο διονυσιακό έθιμο των «Κουδουνάτων», με τριήμερα παραδοσιακά γλέντια που κορυφώνονται την Τυρινή Κυριακή το απόγευμα. Εντυπωσιάζει ο ξέφρενος ρυθμός και το κέφι των «Κουδουνάτων» που συνεπαίρνει το πλήθος.
* Δαμαριώνας:                    Ζωοδόχου Πηγής (Πέμπτη του Πάσχα).
* Κόρωνος:                          Αυθεντικό μεγάλο πανηγύρι της «Παναγίας της Αργοκοιλιώτισσας», με πάνδημη συμμετοχή.

ΠΑΡΟΣ
* Παροικιά:                           Κοίμηση της Θεοτόκου (15 Αυγούστου).
Περιφορά εικόνας γύρω από τον παλαιοχριστιανικό ναό της Καταπολιανής. Μουσική – παραδοσιακοί χοροί – τραγούδι – βάρκες με πυρσούς. Γιορτή πανελλήνιας εμβέλειας.
Αγ. Ανδρέα (30 Νοεμβρίου).
Άνοιγμα των κρασιών. Διαγωνισμός κρασιού και μουσική.
* Νάουσα :                            της Υπαπαντής  (2 Φεβρουαρίου).
Περιφορά  της ιστορικής εικόνας.
 Πάσχα – Γιορτή της Αγάπης,
με πυροτεχνήματα και περιφορά της εικόνας της Ανάστασης.
«Κουρσάρικη βραδιά» (9η μέρα της Παναγίας – 23 Αυγούστου),
με αναπαράσταση της κατάληψης της Νάουσας από τους πειρατές το 1537. Ζωντανή μουσική και χορός, τραγούδι. Καΐκια με πυρσούς.
Αγ. Ιωάννη του «Αποκεφαλιστή» (παραμονή – 28 Αυγούστου). Πανηγύρι στον Άη Γιάννη το Δέτη. Πατροπαράδοτη βαρκάδα στην τοποθεσία, με παραδοσιακή μουσική και χορούς. 
Αναπαράσταση Παριανού γάμου (Αύγουστο).
Αποκριές. Αναβίωση αποκριάτικων δρώμενων (χοροί, παιχνίδια, διαγωνισμοί παραδοσιακών γλυκών  και φαγητών).
* Λεύκες :                              Αγ. Τριάδας (Ιούνιος)
Απόκριες. Αναβίωση τοπικών εθίμων (Κυριακή της Τυρινής)
* Μάρπησσα:                       του Σωτήρος (6 Αυγούστου). Παραδοσιακό γλέντι.
 Απόκριες. «Καρναβάλι στη Μάρπησσα» (Κυριακή της Τυρινής).
Εβδομάδα των Παθών. Αναπαράσταση.
* Κώστος :                            Αγ. Μαρίνας (17 Ιουλίου), Αγ. Παντελεήμονα (27 Ιουλίου )
Παραδοσιακά γλέντια.
* Πρόδρομος:                      Εβδομάδα των Παθών. Αναπαράσταση.
Γενέσιο Άη Γιάννη του Προδρόμου (23 Ιουλίου).
Αναβίωση των παλιών εθίμων του Κλήδονα (πυρομαντεία, κατοπτρομαντεία, αλευρομαντεία, χοροί).
* Αγκαιριά:                            του Σταυρού (14 Σεπτεμβρίου). Παραδοσιακό γλέντι.

 ΣΕΡΙΦΟΣ* Χώρα, Καλλίτσος:           Απόκριες (Φεβρουάριος) Έθιμο της «Καπετανίας», από τα χαρακτηριστικότερα
αποκριάτικα των Κυκλάδων.

ΣΙΚΙΝΟΣ
* Εισόδια της Θεοτόκου (21 Νοεμβρίου). Παραδοσιακό πανηγύρι με τοπικά όργανα και χορό.

ΣΙΦΝΟΣ
* Χρυσοπηγή :                   της Αναλήψεως (Ιούνιος).
Η επισημότερη γιορτή του νησιού, προς τιμήν της προστάτιδάς του (Παναγία Χρυσοπηγή).
* Παναγία του Βουνού:     Ευαγγελισμός της Θεοτόκου (25 Μαρτίου).
Αυθεντικό σιφνέϊκο πανηγύρι.
* Αγ. Συμεών:                      Αγ. Συμεών (παραμονή: 31 Αυγούστου). 
Πανηγύρι στο ομώνυμο Μοναστήρι με πάνδημη συμμετοχή και παραδοσιακό τυπικό.
* Προφ. Ηλίας:                     Προφ. Ηλία (παραμονή: 19 Ιουλίου). Από τα μεγαλύτερα σιφνέϊκα
πανηγύρια στο ομώνυμο Μοναστήρι, στην ψηλότερη κορυφή του νησιού.
* Βαθύ:                                   τωνΤαξιαρχών (12 Ιουλίου, 7 Νοεμβρίου).

ΣΥΡΟΣ
* Ερμούπολη:                      Αγ. Νικολάου (6 Δεκεμβρίου).
Εορτασμός του πολιούχου της πόλης, με περιφορά της εικόνας, συμμετοχή των αρχών του Νομού και πλήθος κόσμου. Ξεχωριστή επισημότητα.

  • Φανερωμένη:                   Παναγίας Φανερωμένης (24 Σεπτεμβρίου).

Μεγάλη γιορτή των Ελλήνων Καθολικών, που συγκεντρώνονται στο χώρο του ιστορικού ναού από όλη τη χώρα. Η γιορτή προσλαμβάνει μορφή πανήγυρης.

  • Απάνω Μεριά:                  Αγ. Αναργύρων (26 Σεπτεμβρίου). 

Γιορτή των καθολικών χωρικών του νησιού με μεγάλη συμμετοχή, γλέντι και χορό.
* Άνω Σύρα:                         «Καρναβάλι Άνω Σύρου» (Απόκριες).

  • Κίνι:                                     Αγίου Πέτρου (29 Ιουνίου).

ΣΧΙΝΟΥΣΑ
* Κοίμηση της Θεοτόκου (15 Αυγούστου). Παραδοσιακό γλέντι με ιδιαίτερο κέφι και ζωντάνια.

ΤΗΝΟΣ
*  Χώρα:                                Επέτειος Εύρεσης της θαυματουργής εικόνας της Παναγίας. (30 Ιανουαρίου).
Ευαγγελισμός της Θεοτόκου (25 Μαρτίου).
Πανελλήνιο προσκύνημα της Μεγαλόχαρης. 
Κοίμηση της Θεοτόκου (15 Αυγούστου).
Από τις μεγαλύτερες σε πανελλήνια κλίμακα θρησκευτικές γιορτές, και η σημαντικότερη στις Κυκλάδες.

  • Παναγιά στο Βρυσί:        1η Κυριακή του Μαΐου, 15 Αυγούστου. 

Μεγάλο προσκύνημα των Τηνιακών Καθολικών, θεομητορικό κέντρο των Ελλήνων Καθολικών. Η γιορτή γίνεται προς τιμή της θαυματουργής παλιάς εικόνας της Παναγίας.
* Μονή Κεχροβουνίου:      Αγ. Πελαγίας της εν Τήνω (23 Ιουλίου ). 
Γιορτή σε ανάμνηση του θείου οράματος της μοναχής Πελαγίας, στο οποίο οφείλεται η εύρεση της εικόνας της Μεγαλόχαρης.
* Ξώμπουργο:                     Ιεράς Καρδίας του Ιησού (2η Κυριακή Ιουλίου).
Στην ομώνυμη εκκλησία και προσκυνητήριο γίνεται μια από τις μεγαλύτερες γιορτές των Ελλήνων Καθολικών.
* Κτικάδος:                           Παναγιάς της Μεγαλομάτας (2-3 Φεβρουαρίου).
Θρησκευτικό πανηγύρι και λαογραφικές εκδηλώσεις.
* Ξινάρα:                               Μεγ. Παρασκευής (Απρίλιος). 
Αναπαράσταση των Παθών του Χριστού.
* Βουρνιώτισσα (περιοχή της ΒΔ Τήνου ) : Της Φανερωμένης (24 Σεπτεμβρίου).  
Μεγάλο παραδοσιακό πανηγύρι.
* Τριπόταμος:                      Χριστούγεννα: το Έθιμο του ‘Κάβου’, μοναδικό στην Ελλάδα κοινωνικοθρησκευτικό έθιμο.
* Βωλάξ:                    Παναγίας του Καλαμάν (Πέμπτη του Πάσχα). 
Πανηγύρι με ιδιότυπα έθιμα της περιοχής.
* Υστέρνια:                           της Λακκωτιανής (Κυριακή του Θωμά).
Το έθιμο «Ροδαριές» με σατυρικούς στίχους και πειράγματα.

ΦΟΛΕΓΑΝΔΡΟΣ
* Σ’ ολόκληρο το νησί:      το Πάσχα (Απρίλιος), με τριήμερη περιφορά των ιερών εικόνων  απ’ άκρο σ’ άκρο του νησιού και θαλάσσια περιοδεία με τα τοπικά καΐκια. Παραδοσιακά γλυκά, ντόπια ρακή και άφθονα κεράσματα.
* Χώρα:                                 Πρωτομαγιά. Αυθεντική μεταμεσονύκτια γιορτή με πατροπαράδοτα έθιμα, έξοδο στα σοκάκια με βιολιά
και τραγούδι (έθιμο της «Μαγιάτισσας»).

  • Απάνω Μεριά:                  Αγ. Παντελεήμονα (26 Ιουλίου – παραμονή).

Αναβίωση με λεπτομερή τρόπο του παλιού πανηγυριού με τοπικά όργανα και χορό ως το πρωί.

  • Χώρα:                                 Κοίμηση της Θεοτόκου (παραμονή 15ης Αυγούστου).

Αναβίωση πιστή του ολονύκτιου γλεντιού και των άλλων εκδηλώσεων του Δεκαπενταύγουστου. Τοπικά βιολιά – χορός.